گوهر معرفت - عرفان و اخلاق کاربردی

پایگاه نشر علوم و معارف اسلام تحت اشراف حجة الاسلام حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی

پایگاه نشر علوم و معارف اسلام تحت اشراف حجة الاسلام حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی

۱۴۶ مطلب با موضوع «ارشادات :: جملاتی از علامه طهرانی ره» ثبت شده است

إعطاء لقب سیّدالطّائفتین توسّط مرحوم حدّاد به علّامه طهرانی در شب عرفه

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

در همین سفر (سفر دوّم حقیر به أعتاب عالیات در سنه 1383 هجریّه قمریّه‏) در بالاى بام خانه (مرحوم حدّاد) در شب عرفه که ایضاً جمعى از اهل نجف و کاظمین و بغداد و سماوه و غیرها مجتمع بودند، پس از نماز مغرب و عشا که می خواستند غذاى مختصرى داده و حضّار به اعمال لیله عرفه و زیارت مشغول شوند، با بهجتى هر چه تمامتر فرمود: فلان سیّد (علّامه سیّد محمّد حسین حسینی طهرانی)، سَیِّدُ الطّآئفتَیْن است (یعنى هم مجتهد در امر شریعت و هم مجتهد در امر طریقت). (روح مجرد، ص: 108)
نفحات الاُنس (تجلیل از میرزا محمدتقی شیرازی ره)
عارف کامل مرحوم علاّمه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:
مرحوم آیة الله آقا میرزا محمّد تقى شیرازى از علماء فرید و أتقیاء وحید در طائفه شیعه أمامیّه بوده‏اند، که علماً و عملًا از نمونه‏هاى بارز سلف صالح و أصحاب و خواصّ أئمّه معصومین صلوات الله علیهم أجمعین بوده ‏اند، و بعد از مرحوم آیة الله حاج میرزا محمّد حسن شیرازى مرجعیّت شیعه برایشان قرار گرفت.  
نفحات الاُنس (تجلیل از آیت الله غروی اصفهانی معروف به کمپانی و بیان خصوصیّات وی)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند: مرحوم آیة الله (حاج شیخ محمّد حسین اصفهانى معروف به کمپانى، فقیه و اصولى و فیلسوف و حکیمى است که در قرون أخیره به جامعیّت او از جهت اتقان علم، و دقّت نظر، و سعه اندیشه، و جامعیّت بین علم و عمل، و إعراض از دنیا، و زهد و پاکى کمتر دیده شده است...که در دوّم محرم الحرام سنه 1296 هجرى قمرى متولّد؛ و در شب یکشنبه پنجم ذوالحجّة الحرام 1361، در حال خواب از دنیا رحلت نمود. قدّس الله تربته‏ (توحید علمى و عینى، ص: 26)

نفحات الاُنس (دیداری با آیت الله نمازی شاهرودی و نکات حدیثی)

عارف کامل حضرت علامه آیت الله حاجّ سیّد محمّد حسین حسینی طهرانی رضوان الله تعالی می فرمودند: روزى در مجلسى که به دیدن آیة الله حائرى رفته بودیم در ضمن مذاکرات آقاى حاج شیخ على‏ نمازى‏ شاهرودى* گفتند که: حدیث‏ «نَهَى النبى عن الغَرَر» در کتاب عیون أخبار الرّضا مى‏ باشد و مسنداً روایت شده است، و در جلد 23 از کتاب بحارالأنوار نیز آمده است.

نفحات الاُنس (فلسفه ازدواج در اسلام و قوانین آن)

عارف کامل مرحوم حضرت علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

اسلام به هنگام قانونگزارى، احکام همسرى و زوجیّت را بر اساس خلقت مردى و زنى قرار داده، زیرا تجاذب جنسى در میان آنها غیر قابل اجتناب است و دست طبیعت، هر کدام از آنها را به وسائل و تجهیزات خاصّ تولید مثل مجهّز ساخته است؛ و فرم جسمانى خلقت بیهوده و باطل انجام نگرفته است.

نفحات الاُنس (نیّت دختران هنگام ازدواج)

عارف کامل حضرت علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

اگر دخترى (هنگام ازدواج) در نیّتش آن باشد که: در خانه شوهر، شوهر را در تحت اختیار خود درآورد؛ و در امر و نهى، و آمد و رفت بر او مسلّط گردد؛ و با حیله‏ها و تزویرهاى زیرکانه و ظریفانه، بالاخره امور وى را بدست گیرد، و خود را حاضر بر پذیرش قیمومت مرد بر زن ننموده؛ و حاضر براى تسلیم و اطاعت و انقیاد نشود و بطور کلّى چنین معتقد باشد که زن باید بر مرد مسلّط باشد

نفحات الاُنس (احتیاط کاری مخالف با مذاق شرع است)

عارف کامل و عالم ربانی حضرت علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند: شرع مقدّس بناى خود را بر امور باطنیه یعنی توجّه تامّ به خدا و مراقبت شدید در اخلاق و تزکیه نفس قرار داده و در امور ظاهریّه بنا بر «اصالة الطهارة و الحلیّة*» و نظائر آن گذارده است. احتیاطات زیاد و بى جا سالک را از توجّه به خدا و سیر تکاملى خود به عالم اطلاق و تجرّد باز مى ‏دارد و

نفحات الاُنس (امام رضا علیه السلام حجّ أغنیاست)

یکی از سالکان راه خدا نقل می کند: یکبار محضر استاد علامه طهرانی رضوان الله تعالی علیه بودیم، شخصی این شعر معروف را خواند که :

اغنیا مکه روند و فقرا سوی تو آیند ... ای به قربان تو آقا که حج فقرایی،

مرحوم علامه بعد از تأمّلی فرمودند: این مطلب در حقّ آقا علی بن موسی الرضا علیه السلام، صحیح نیست و جفای به آن حضرت است؛ بلکه حضرت بر خلاف آنچه همه می گویند، حقیقتاً حجّ أغنیاست.
نفحات الاُنس (آثار نگاه به گنبد حرم امام رضا علیه السلّام)

عارف کامل مرحوم علّامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

وقتی برای زیارت به حرم امام رضا علیه السّلام مشرّف می شوید اگر از زیارت فارغ شدید و هنوز وقت باقی بود، کناری بنشینید و گنبد را تماشا کنید. می فرمودند: نظر به گنبد حضرت موجب ریزش گناهان است.
نفحات الاُنس (وظیفه حکومت اسلام در قبال زائرین امام رضا علیه السلام)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

وظیفه حکومت و دولت است که راه سفر به مشهد مقدّس و تشرّف به محضر امام رضا علیه السلام را برای عموم مردم مخصوصا کسانی که بضاعت مالی ندارند، تسهیل و هموار نماید، باید هزینه وسائل نقلیه رایگان یا ارزان شود، اقامتگاه های رایگان و مناسب و در شأن زائرین در اختیارشان گذاشته شود تا همه بتوانند به نحو مساوی از آن استفاده کنند بطوریکه همه مردم از مواهب و انوار و آثار زیارت امام رضا علیه السلام (که موجب تصفیه و طهارت باطن بوده و مانع بروز بسیاری از ناهنجاری های فردی و اجتماعی است) در هر موقعی از سال که می خواهند بهره مند گردند. 
نفحات الاُنس (زیارت امام رضا علیه السلام اصل شریعت است)

عارف کامل حضرت علّامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند: زیارت امام رضا علیه السلام اصل و اساس شریعت است و همه احکام و تکالیف به ولایت ایشان بر مى گردد و حرم امام رضا علیه السلام بعنوان مأمن و ملجأ و پناهگاه و کهف همه شیعیان دنیا مطرح است وهمه باید به اینجا بیایند و بار خود را در اینجا فرود آورند و دین خود را بدینجا عرضه بدارند و از اینجا سیراب شوند و به اوطان خود باز گردند.

نفحات الاُنس (تجلیل از مقام احمدشاه قاجار و توصیه به خواندن زندگی نامه وی)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه همواره از احمدشاه قاجار تجلیل می کردند و در عباراتشان وقتی نامی از او می بردند از عنوان رحمة الله علیه استفاده می کردند و می فرمودند: احمد شاه‏ دوبار از ایران مسافرت کرد به خارج و خیلى مظلومانه خلاصه از دنیا رفت و او یکى از سلاطین واقعاً ذی قیمت ما بود که

نفحات الاُنس (زیارت حضرت شاهچراغ) عارف کامل مرحوم علاّمه طهرانی رحمة الله در شیراز هرگاه تشریف می بردند به زیارت حضرت شاهچراغ و امام زاده سیّد محمّد عابد و امام زاده سیّد علاء الدّین حسین که بنا بر مشهور هر سه بزگوار از اولاد حضرت موسی بن جعفر علیهماالسّلام هستند مقیّد بودند و زیارت این بزرگواران را بر زیارت دیگر امامزادگان و أولیاء مدفون در شیراز مقدّم می داشتند. (نور مجرد ج 2 ص 425)
نفحات الاُنس (شخصیّت مرحوم حاج شیخ محمّد تقی آملی ره)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

مرحوم آقا شیخ محمّد تقىّ آملى از علماى برجسته طهران و از طراز اوّل بودند، چه از نقطه نظر فقاهت و چه از نقطه نظر اخلاق و معارف. تدریس فقه و فلسفه مى ‏نمودند، «منظومه سبزوارى» و «أسفار» را تدریس مى‏ کردند؛ 
نفحات الاُنس (حکیم آقا سید حسین بادکوبه ای لاهیجی)
عارف کامل مرحوم علّامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:
استاد وحید ایشان (علّامه طباطبائی) در فلسفه، حکیم متألّه معروف، مرحوم آقا سیّد حسین بادکوبه ‏اى بوده است که سالیانى دراز در نجف اشرف در معیّت برادرشان مرحوم آیة الله آقا حاج سیّد محمّد حسن طباطبائىّ إلهى نزد او به درس‏ و بحث مشغول بوده ‏اند؛ و چون «أسفار» و «شفاء» و «مشاعر» و غیرها را نزد او خوانده‏ اند. مرحوم حکیم بادکوبه ‏اى به ایشان عنایتى خاصّ داشته است و براى تقویت برهان و استدلال، ایشان را امر کرده است که علوم ریاضى را دنبال کنند. (مهرتابان، ص: 21) 
28 شوّال المکرّم سالروز رحلت آن حکیم الهی است.
نفحات الاُنس (سیرۀ علامه طهرانی در حجاب بانوان)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

در حکومت اسلامی باید حجاب را یک حجاب صحیح استاندارد کنند یعنى زنها داراى پوشش صحیح باشند؛ و بتوانند در عین پوشش دنبال کار بروند. بچّه بغل کنند، خرید کنند سوار اتوبوس شوند و چادر از سرشان نیفتد، بدن معلوم نباشد. لباسى با آستین بلند همراه شلوارى بلند و گشاد و داراى...

نفحات الاُنس (آیت الله قمی مرد با غیرت و پیروز مساله کشف حجاب)

عارف کامل علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

آیة الله حاج آقا حسین قمّى طباطبائى، در وقت کشف حجاب در مشهد مقدّس بود. براى ملاقات پهلوى به طهران آمد. پهلوى اجازه ملاقات نداد، و او را در باغ سراج در حضرت عبد العظیم محصور و ممنوع الملاقات نمود و سپس به عتبات عالیات تبعید کرد. مرحوم استاد، آیة الله حاج شیخ مرتضى حائرى أعلى الله مقامه میفرمود: از آیة الله قمّى بعداً پرسیدند: شما از ملاقات با پهلوى چه نظرى داشتى؟ گفت: «در مرتبه اوّل میخواستم او را موعظه کنم؛ اگر سود داشت که فبها، و گرنه در مرتبه دوّم با خودم قرآن بغلى برده بودم و میخواستم او را به قرآن قسم دهم؛ اگر سود داشت که فبها، و گرنه از جایم برخیزم و بجهم گلویش را با دو دست بگیرم و با شصت‏هایم آنقدر فشار دهم تا خفه شود.» مرحبا بر این همّت و این غیرت!
نفحات الاُنس (عدم قبول سیّد احمد کربلائی، مقام مرجعیّت شیعیان را)

عارف کامل حضرت علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

و امّا راجع به علم و فقاهت، و تضلّع در علوم رسمى همین بس که: در سنّ حدود چهل سالگى او (مرحوم حاج سید احمد کربلائی استاد عرفان مرحوم قاضی) را نامزد براى مرجعیّت شیعیان نمودند؛ و همه متّفقاً او را به نبوغ علمى و تقواى روحى قبول داشتند؛ ولى معذلک خود او حاضر نشد؛ نه فتوى دهد و نه رساله بنویسد و حتّى از نماز جماعت هم در ملا عام، همچون استاد قاضى و استاد علّامه طباطبائى رضوان الله تعالى علیهم أجمعین خوددارى کرد. (توحید علمى و عینى، ص: 23)

نفحات الانس (ابدیّت امام صادق علیه السلام)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

حضرت امام جعفر صادق علیه السلام از آن یگانه نباتى است که در زمین طیّب توحید روئیده است و آثار علمى و هدایتى وى نه تنها براى شیعه بلکه براى نسل آدمیّت، و نه تنها براى مدینه منوّره بلکه براى سراسر گیتى، و نه تنها براى زمانى و قرنى و قرونى بلکه بطور جاودان إلى الأبد ضمانت دارد. چرا؟
نفحات الاُنس (رسیدگی به حیوانات خانگی)

عارف کامل و عالم ربانی حضرت علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودندپیامبر  صلى الله علیه و آله راجع به گربۀ خانه سفارش نموده است که آنرا گرسنه نگذارید و به آنها رسیدگى کنید که: هُنَّ طَوَّافاتُ بُیُوتِکُمْ: این گربه ‏ها لانه و خانه ‏اى ندارند، و در بیابان‏ها و کوهها زیست نمیکنند؛ جایشان و مقرّشان همین خانه ‏هاى شماست که پیوسته از این خانه به آن خانه میروند و براى پیدا کردن طعمه و سدّ جوعى طواف در خانه‏ ها میکنند و گرداگرد آنها میگردند

نفحات الاُنس (عقوبت های الهی در دنیا) عارف کامل حضرت علّامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند: گاهی عقوبت های الهی در دنیا برای تأدیب و تصفیۀ نفس است؛ مرحوم دکتر محمّد معین (استاد ادب فارسی که لغتنامه وی معروف است) چند سال در حال کما بسر برد! گویا می خواستند بدین وسیله پاکش کنند. (وی چندسالی تحت تاثیر برخی از ملحدین به دین زردتشت گرایش داشت و تبلیغ می کرد)
نفحات الاُنس (تعریفی از علم رجال و تجلیل از مرحوم مامقانی ره)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه (در باب تشخیص درستی و نادرستی روایات شیعه) می فرمودند: متکفّل تشخیص هویّت، و شخصیّت، و مذهب، و نام و نشان، و کیفیّت هریک از راویان را جدا جدا، علم رجال است، که از زمان نجاشى و شیخ طوسى و کشّى و علّامه حلّى، تا برسیم به زمان خودمان که جامع‏ترین و مفیدترین رجال را من حیث المجموع مجتهد خبیر و فقیه بصیر: 

نفحات الاُنس (منزلت حضرت شاه عبدالعظیم علیه السلام)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

حقیر که منزلمان در طهران بود، بسیار به زیارت امامزاده حضرت عبد العظیم سلامُ الله علیه مشرّف مى ‏شدیم، من تا به حال یاد ندارم دعائى در آن محلّ مبارک کرده باشم و برآورده نشده باشد؛ حضرت عبدالعظیم حسنی علیه السلام نور تهران است و کسی که به تهران برود و ایشان را زیارت نکند، جفا کرده است. می فرمودند: مردم طهران زیر سایۀ حضرت عبدالعظیم و امام زاده حمزه زندگی می کنند. حضرت استاد فقید مرحوم حاج سیّد هاشم موسوى در مدّت درنگشان در طهران چندین بار به زیارت حضرت عبد العظیم سلامُ الله علیه مشرف شدند.‏ 
حکایات (تبرّک جستن به چیزهایی که منسوب به اولیای الهی است)

عارف کامل مرحوم علّامه طهرانی رضوان الله علیه می فرمودند:  آقاى حدّاد می ‏گفتند: یک ‏مرتبه مرحوم آقاى قاضى به کربلا مشرّف شدند و تشریف آوردند به منزل ما، و یک دستمال ابریشمى از جیبشان درآوردند، و دستمال را بوسیدند و گفتند: «سیّد هاشم، میدانى این دستمال را چه کسى به من داده؟» گفتم: چه کسى داده؟ گفتند: «سیّد مرتضى‏ کشمیرى‏ به من داده!»

نفحات الاُنس (مصرف دخانیات)

عارف کامل و عالم ربانی حضرت علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند: استعمال مخدرات مطلقا حرام است ودر پاسخ کسانی که می‌گفتند: بزرگان در گذشته می‌کشیده‌اند! می‌فرمود: ضررش مانند الان برایشان معلوم نبوده است و گرنه نمی‌کشیدند

نفحات الاُنس (پرهیز از دادن رساله به جهت تواضع)

عارف کامل مرحوم علّامه طهرانی رضوان الله تعالی علیه: من‏ مطمئنم دو نفر: یکى (آقا شیخ محمّد تقى آملى‏) و دیگرى آقا میرزا احمد آشتیانى‏، در حدّى بودند که اگر رساله میدادند عدّه زیادى از آنان تقلید میکردند، ولى از روى تواضع این کار را نکردند. (مطلع انوار، ج‏3، ص: 441)

این عالم ربانی در 5 تیر ماه 1354 ش برابر با 15 جمادی الثانی 1395 ق در نود و پنج سالگی در تهران درگذشت و در صحن حرم حضرت عبدالعظیم علیه السلام در ری به خاک سپرده شد. میرزا احمد آشتیانی به هنگام وفات، متصدی مدرسه علمیه مروی، بزرگ‏ترین حوزه علمیه تهران بود.

نفحات الاُنس (چگونه هزینه کنیم؟)

عارف کامل و عالم ربّانی حضرت علّامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند: پول را هرچى گیر می ‏آورید در مصالح خودتان خرج کنید! مصالح می‏دانید معنایش چیست؟ یعنى کمال، یعنى انسانیّت، شَرفتان، عزّتتان، عصمتتان، اخلاقتان، تربیتتان که با آن پول حفظ بشود، هرچى مصرف کنید گناه ندارد؛ امّا اگر نه، یک خُرده جلوى پول را باز کنید با آن عزّت و شرف و عصمت و اخلاق را حفظ نکنید و لو مختصر باشد، جلویش را بگیرید! پول خودتان را بیجا خرج کردید!

نفحات الاُنس (احترام قبرستان بقیع)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

جای جای بقیع محل دفن صحابی خالص رسول الله صلی الله علیه و آله است، در بقیع که مى ‏روید بدانید همه آن پر است از قبرهاى امام‏زاده‏ ها و اهل بیت و اقوام و اصحاب پیامبر صل‏ی لله علیه و آله، لذا هرگز با کفش وارد نگردید چون قدم به قدم آن ممکن است قبر محترمى باشد.
رسالۀ «لقاء الله» راه گشا در سیر الی الله

عارف کامل مرحوم علّامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

کتاب «لقاء الله» ایشان (عارف کامل مرحوم میرزا جواد آقا ملکی تبریری اعلی الله مقامه) آتشى مخصوص دارد و براى فتح باب سالکین إلى الله، کلید و رمز موفّقیّت است. (روح مجرد، ص: 285، پاورقی) حقیر تا به حال از جهت اتقان مطلب و ایجاز، 

نفحات الاُنس (جایگاه شهدای حرم امام رضا علیه السلام در روز عاشوار سال 1415 ق) عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند: این زائرانی که در حرم مطهّر امام رضا علیه السلام به لقاء خداوند پیوستند اینها در حکم شهیدند و این اتّفاق گرچه به تقدیر الهی و به دست برخی از اشقیاء بود، ولی این یک روی سکّه است؛ روی دیگر سکّه آنست که ایشان به خداوند لبّیک گفته بودند و خداوند هم لبّیک ایشان را اجابت فرمود...