گوهر معرفت - عرفان و اخلاق کاربردی

پایگاه نشر علوم و معارف اسلام تحت اشراف حجة الاسلام حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی

پایگاه نشر علوم و معارف اسلام تحت اشراف حجة الاسلام حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی

۵۷ مطلب با موضوع «مناسبت های مذهبی :: ذی الحجة» ثبت شده است

حکایات (خاطره ای از علامه طهرانی در زیارت مرقد حضرت خدیجه علیها السلام)

عارف کامل حضرت علامه طهرانی اعلی الله مقامه خاطره ای را در کیفیت احتجاج با یک مرد مطّلع سنّی مذهب در حقانیّت و افضیّلت امیر المومنین علیه السلام در امر خلافت و وصایت در سفر به حجّ خانه خدا و زیارت قبرستانی که حضرت خدیجه سلام الله علیها و اجداد پیامبر صلی الله علیه و آله در آنجا مدفون اند، نقل می کنند که بسیار زیباست؛ می فرمایند:

نفحات الاُنس (ولادت امام هادی علیه السلام، دوّم رجب است)

عارف کامل مرحوم حضرت علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

در تاریخ ولادت امام هادی علیه السلام اقوالی است که قویترین آنها قول به ولادت آن حضرت در ماه رجب است نه پانزدهم ذی الحجة و دعای ...

سیرۀ علّامه طهرانی (ره) در زیارت مدینۀ منوّره

تاسی به سیره بزرگان و اولیای الهی، ادب انسان را بالا می برد که این ادب موجب قرب الهی است؛ در این مقاله به سیره حضرت علامه طهرانی اعلی الله مقامه در زیارت مدینه منوره پرداخته شده است

نفحات الاُنس (شعاع نور پیامبر صلی الله علیه و آله)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

هنگام ورود به مسجدالنّبى و در مواقع تشرّف و زیارت ‌حضرت رسول صلی الله علیه و آله، أصلاً نباید غیر رسول خدا را ببینید! چون آن دو نفر غاصب خلافت آنجا نیستند، آنها ظلمت محض‌ اند و آنجا که نورى مثل نور رسول‌ خدا صلّى ‌اللـه ‌علیه و آله ‌و سلّم وجود دارد أثرى از آنها باقى نمى ‌ماند. نور رسول‌ خدا همه ‌جا را گرفته، مسجدالنّبى، مدینه منوّره، بلکه همه عالم وجود از نور آن ‌حضرت روشن و منوّر است و با آن نور عظیم و خیره ‌کننده دیگر جایى براى ظلمت باقى ‌نمى ‌ماند.

نفحات الاُنس (بکاربردن لقب «حاج» برای کسانی که به حجّ مشرّف شده اند)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

لفظ "حاج" یادآور فریضه حجّ است که از مهمترین شعائر الهی است و باید کسی که این شرافت روزی او شده، با لفظی متمایز از دیگران صدا شود تا آن معانی و اهمیّت و عظمت حجّ فراموش نشود می فرمودند: 

داستان نزول سوره «هل أتی» به قلم علامه طهرانی ره

روز "بیست و پنجم" ماه ذی الحجه از روزهای پر از برکت و نورانی از این ماه توحیدی و ولائی است، روز نزول «سوره مبارکه هل أتی» است؛ سوره ای که دربردارنده فضیلتی بس شگفت برای امیرمومنان و حضرت فاطمه و امام حسن و امام حسین علیهم السلام و خانم فضّه خادم آنان است؛ ما در اینجا خلاصه ای از این حکایت را از کتاب شریف مطلع الانوار نقل می کنیم

وقایع و اعمال روز بیست و چهارم ذی الحجّه

یکی از روزهای مهم تاریخی در اسلام که اثبات رسالت و حقانیت ولایت است روز بیست و چهارم ذی الحجه یعنی روز مباهله است که بر همگان است که آن روز را تعظیم نمایند از این روی اعمالی در این روز وارد شده که آنها را همراه با وقایعی که در این روز اتفاق افتاد مرور می کنیم

بشنو از نی (وظیفۀ اندیشمندان در قبال واقعۀ مباهله) حضرت آیت الله جوادی آملی حفظه الله:  پژوهشگاه های ما باید به مباحث مباهله بپردازند، چرا که بیشتر علمای اهل سنت در کتاب های خود تلاش کرده اند 
مُباهله (سند حقانیّت اهل بیت علیهم السلام)

روز بیست و چهارم ذی‌الحجه روزی است که رسول خدا صلی الله علیه و آله با مسیحیان نجران، که وی را در توحید و رسالت باور نداشتند، اقدام به مباهله کرد. گرچه مباهله برای اثبات حقانیت رسو خدا در توحید و رسالت بود اما سندی شد بر اثبات ولایت امیر مومنان علیه السلام. مقاله حاضر به این امر می پردازد.

یک سینه سُخن (آیه مباهله آیه ولایت است)

حجة الاسلام حاج شیخ محمّد شاهرخ همدانی:

واقعه مباهله اگر والاتر از غدیر نباشد کمتر نیست! حقاً چه فضیلتی بالاتر از آنکه علیّ علیه السلام جان و عین و نفس پیامبر صلّی الله علیه و آله معرّفی شده است و دلیل بر آن قرآن است. آیه مباهله را باید از برترین آیات ولایت دانست.

نفحات الاُنس (امام شناسی میثم تمّار)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

میثم تمّار مردى است خرما فروش چند سبد خرما دارد و در دکّه ‏اى نزدیک مسجد کوفه مى ‏گذارد و مى ‏فروشد، در اثر تسلیم و اطاعت آن قدر مقام و منزلت یافت که امام خود را به نورانیّت و به ولایت شناخت و امیر المؤمنین علیه السّلام ساعاتى چند در دکّان او مى ‏رفتند و مى ‏نشستند و...

حکایات (ملاقات میثم تمّار و حبیب بن مظاهر و إخبار از شهادت یکدیگر)

میثم تمّار که از خواصّ اصحاب أمیر المؤمنین علیه السّلام بود، بر روى اسبى سوار بود. در این حال حبیب بن مظاهر اسدى هم از طرف مقابل بدین سو مى ‏آمد. و در محلّى که جمعى از بنى اسد در مجلس خود نشسته بودند به هم رسیدند.

کیفیت شهادت جناب میثم تمّار به قلم علامه طهرانی ره

در میان اصحاب ائمه اطهار علیهم السلام کسانی بودند که از اولیای الهی و جزو یاران خاصّ و اصحاب سرّ ایشان بودند. جناب میثم تمّار کوفی یکی از بهترین آنان است که مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه با عناوین خاصی از ایشان یاد می کردند.

نفحات الانس (میثم تمار مطلوب پیامبر و از اولیاء کامل الهی بود)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

إنسان نباید تعجّب کند که: أمیر المؤمنین علیه السّلام مى ‏فرماید: ءَاهِ، ءَاهِ! شَوْقًا إلَى رُؤْیَتِهِمْ! (من چقدر مشتاق اولیاء خدا هستم) پیغمبر هم اشتیاق به رؤیت اینها دارد. هر کسى که ولىّ خداست،
مکتب غدیر ۷ (سیره علامه طهرانی در احیای عید غدیر در مقابل نوروز)

یکی از مواردی که مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه نسبت به إقامۀ و تثبیت آن بسیار اهتمام داشتند، إحیای عید غدیر خُم به عنوان یک مکتب تربیتی در مقابل نوروز بود؛ مجموعۀ حاضر برگزیده ای از مطالب طرح شده پیرامون "سیره علامه طهرانی در احیای تفکر غدیر" است که از نوشتجات مرحوم علامه طهرانی و فرزند دوّم ایشان و مقالات حجت الاسلام حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی جمع آوری شده و در ۷ بخش تقدیم میگردد.

مکتب غدیر ۶ (سیره علامه طهرانی در احیای عید غدیر در مقابل نوروز) یکی از مواردی که مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه نسبت به إقامۀ و تثبیت آن بسیار اهتمام داشتند، إحیای عید غدیر خُم به عنوان یک مکتب تربیتی در مقابل نوروز بود؛ مجموعۀ حاضر برگزیده ای از مطالب طرح شده پیرامون "سیره علامه طهرانی در احیای تفکر غدیر" است که از نوشتجات مرحوم علامه طهرانی و فرزند دوّم ایشان و مقالات حجت الاسلام حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی جمع آوری شده و در ۷ بخش تقدیم میگردد.
حکایات (کوتاهی در برگزاری عید غدیر)

روز عاشورایی مرحوم خاتم الفقهاء و المجتهدین شیخ مرتضی انصاری اعلی الله مقامه جلوی درِ ورودیِ صحن مطهّر امیر المومنین علیه السلام ایستاده بود و از دسته جات سینه زنی استقبال می کرد و در کنار او أفندی که از طرف حکومت عثمانی حاکم عراق بود ایستاده بود. أفندی از شیخ پرسید؟

مکتب غدیر ۴ (سیرۀ علامه طهرانی در احیای عید غدیر در مقابل نوروز)

یکی از مواردی که مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه نسبت به إقامۀ و تثبیت آن بسیار اهتمام داشتند، إحیای عید غدیر خُم به عنوان یک مکتب تربیتی در مقابل نوروز بود؛ مجموعۀ حاضر برگزیده ای از مطالب طرح شده پیرامون "سیره علامه طهرانی در احیای تفکر غدیر" است که از نوشتجات مرحوم علامه طهرانی و فرزند دوّم ایشان و مقالات حجت الاسلام حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی جمع آوری شده و در ۷ بخش تقدیم میگردد.

رویّه و مرام مرحوم میرزا محمّد تقىّ شیرازى در مرجعیّت‏

او یک معصومى است ذاتى؛ او خارج از موضوع است؛ خوبى و بدى را باید روى صفات اختیارى بدانیم و آقا میرزا محمّد تقىّ شیرازى ذاتاً معصوم است و ذاتاً پاک است؛ اینرا هم بعنوان عیب مى ‏گفته است. اینها برخی کلماتی است که بزرگان در حق مرحوم میرزا محمد تقی شیرازی رحمة الله علیه بر زبان جاری می ساختند.

حکایات (إرادت تامّ میرزا محمدتقی شیرازی به حاج سید احمد کربلائی)

در روز جمعه بیست و یکم شهر جمادى الاولى، یکهزار و چهارصد و یک هجریّه قمریّه در شهر مقدّس مشهد، به بازدید جناب مستطاب حضرت صدیق ارجمند، و سرور گرامى: آیة الله حاج سیّد على لواسانى دامت برکاته، فرزند برومند آیة الله آقاى حاج میرزا أبو القاسم لواسانى، فرزند مرحوم آیة الله آقاى حاج سیّد محمّد لواسانى، فرزند مرحوم آیة الله آقاى سیّد ابراهیم لواسانى رحمة الله علیهم أجمعین به منزلشان شرفیاب شدم. در ضمن مذاکرات،

نفحات الاُنس (تجلیل از میرزا محمدتقی شیرازی ره)
عارف کامل مرحوم علاّمه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:
مرحوم آیة الله آقا میرزا محمّد تقى شیرازى از علماء فرید و أتقیاء وحید در طائفه شیعه أمامیّه بوده‏اند، که علماً و عملًا از نمونه‏هاى بارز سلف صالح و أصحاب و خواصّ أئمّه معصومین صلوات الله علیهم أجمعین بوده ‏اند، و بعد از مرحوم آیة الله حاج میرزا محمّد حسن شیرازى مرجعیّت شیعه برایشان قرار گرفت.  
مکتب غدیر ۳ (سیره علامه طهرانی در احیای عید غدیر در مقابل نوروز)

یکی از مواردی که مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه نسبت به إقامۀ و تثبیت آن بسیار اهتمام داشتند، إحیای عید غدیر خُم به عنوان یک مکتب تربیتی در مقابل نوروز بود؛ مجموعۀ حاضر برگزیده ای از مطالب طرح شده پیرامون "سیره علامه طهرانی در احیای تفکر غدیر" است که از نوشتجات مرحوم علامه طهرانی و فرزند دوّم ایشان و مقالات حجت الاسلام حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی جمع آوری شده و در ۷ بخش تقدیم میگردد.

مکتب غدیر۱(سیرۀ علّامه طهرانی در إحیای عید غدیر در مقابل نوروز) یکی از مواردی که مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه نسبت به إقامۀ و تثبیت آن بسیار اهتمام داشتند، إحیای عید غدیر خُم به عنوان یک مکتب تربیتی در مقابل نوروز بود؛ مجموعۀ حاضر برگزیده ای از مطالب طرح شده پیرامون "سیره علامه طهرانی در احیای تفکر غدیر" است که از نوشتجات مرحوم علامه طهرانی و فرزند دوّم ایشان و مقالات حجت الاسلام حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی جمع آوری شده و در ۷ بخش تقدیم میگردد.
گرامیداشت غدیر بجای نوروز

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

چقدر زیباست که ایرانیان امروزه که در اثر غرب زدگى مبتلا به آداب و رسوم ملى باستانى، و عیدهاى مجوسى و زردشتى شده ‏اند، و غالبا در ایام نوروز براى خود و خانواده خود لباس نو تهیه مى ‏کنند و جشن و سرور دارند، این بدعت زشت را ترک نموده، و عید غدیر را که ستون ایمان است به عنوان تعطیل رسمى تا چند روز براى دیدن‏ها و سرورها، و تجدید لباس‏هاى کهنه به لباس‏هاى نو قرار دهند، تا یکسره دیو زشت طبیعت جاى خود را به فرشته رحمت دهد، و شیعه که پیوسته کارهایش از روى تعقل و حساب بوده است، در این مقطع نیز بى ‏حساب و غافلگیر در دام نیفتد.
فلسفه عید قربان در اسلام به قلم علامه طهرانی ره

ادیان الهى براى پیروان خود بر اساس ارزش‏هاى انسانى، و وصول به اهداف ایمانى و وصول به قرب الهی اعیاد را پایه ‏ریزى کرده ‏اند که یکی از مهمترین آن عید سعید قربان است علامه طهرانی رحمة الله علیه در فلسفه عید قربان از این منظر تقریری زیبا دارند

نفحات الاُنس (ملکوت قربانی در راه خدا)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

تمام این قربانی هایی که انسان انجام می دهد و امر به او شده گرچه طبعا یک فوایدی مانند رسیدگی به فقرا و مستمندان و اطعام دارد، اما جان و روح و سرّ این آن پاکی و طهارتی است که انسان در اثر این عمل کسب می کند یعنی بر اثر قربانی انسان کسب طهارت می کند که آن طهارت بدرد انسان می خورد؛  خود قربانی و اطعام و ریختن خون حیوان و گوشت او را در راه خدا دادن، اینها همه اش مال این عالم است و لیکن روح و نتیجۀ این کار که آن تقوای مُکتسَب از این عمل است، او به سوی خدا می رود. (سخنرانی های علامه طهرانی ره)
فقرات آخر دعای عرفه از کیست؟

در عظمت دعای عرفه و نسبتش به سیدالشهداء علیه السلام بین هیچیک از صاحب نظرات علوم اسلامی و آسمانی شبهه و اختلافی نیست؛ اما در فقرات پایانی این دعا اختلاف است برخی آن را منسوب به حضرت می دانند و برخی نمی دانند. در این میان نظر عارف کامل حضرت علامه طهرانی قدس الله نفسه خواندنی است

پرسش و پاسخ (زیارت سیدالشهداء علیه السلام در روز عرفه)

سلام علیکم. با توجه به اینکه روز عرفه کربلا ازدحام زیاد هست و بنده دوست دارم که در ایام خلوت به زیارت بروم آیا شما صلاح می دانید این عمل را به تاخیر بیاندازم؟ پاسخ از حجت الاسلام حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی

نفحات الانس (فقرات آخر دعای عرفه از امام حسین علیه السلام نیست) عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه میفرمودند:

این فقرات (آخر دعای عرفه: إلَهى أنَا الْفَقیرُ فى غِناىَ... تا آخر دعا)، مناجات و حِکَمی است از ابن عطاء الله مشهور و إسنادش به حضرت امام حسین سیّد الشّهداء روحى فداه، غلط است؛ (الله شناسى، ج‏1، ص، 271) (در واقع) این فقرات از جمله دعاها و مناجات های عارف مشهور أحمد بن محمّد بن عبد الکریم بن عطآء الله اسکندرى متوفّاى سنه 709 هجرى قمرى‏ است که در کتاب «الحِکَم العطائیّة و المُناجاة الإلهیّة» ذکر شده است؛ (معاد شناسى، ج ‏5، ص، 95، پاورقی) (البته) این دعا، دعاى بسیار خوب با مضمون رشیق و عالى است، و خواندن آن در هر وقت مساعدى که حال اقتضا کند- نه با تکلّف- مغتنم و مفید مى ‏باشد؛ امّا إسناد آن به حضرت سیّد الشّهداء علیه السّلام جائز نیست. (الله شناسى، ج‏1، ص، 273)

ملکوتی از دعا (جایگاه دعا و اهم آداب ظاهری و باطنی آن)

ارزش و اهمّیّت دعا در فرهنگ اسلامى، از سفارشهاى قرآن و معصومین علیه السلام معلوم مى‏شود. این تأکید بسیار زیاد، نشانگر جایگاه ویژه دعا در اسلام است، در مقاله پیش روی به جایگاه دعا و اهم از آداب ظاهری و باطنی آن اشاره شده است