گوهر معرفت - عرفان و اخلاق کاربردی

پایگاه نشر علوم و معارف از دیدگاه علّامه آیة الله حاج سیّد محمّد حسین حسینی طهرانی قُدّس سرّه

پایگاه نشر علوم و معارف از دیدگاه علّامه آیة الله حاج سیّد محمّد حسین حسینی طهرانی قُدّس سرّه

۲۴ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «توحید و عرفان» ثبت شده است

به کدام امام زمان معتقدیم؟ (کلامی از علامه طهرانی ره)

اگر الآن ما متحقّق به حقّ باشیم والله همین الآن ظهور مى ‏کند، ولى ما با این اعمال خودمان او را کنار مى ‏زنیم، او را از صحنه خارج مى‏ کنیم، اگر هم ظهور کند با هزار ایراد بر کارهاى او ایراد مى ‏گیریم. بخشی از سخنان گهربار علامه طهرانی رحمة الله علیه درباره ظهور امام زمان علیه السلام. بقیه در ادامه مطلب

بشنو از نی (مفاهیم مناجات شعبانیه)

عارف کامل مرحوم میرزا جواد آقا ملکی تبریزی اعلی الله مقامه:

مناجات شعبانیه، شامل مطالب اساسى در مورد چگونگى معامله بندگان با خداى بزرگ بوده و آداب خواستن، دعا و طلب آمرزش از او را، آنگونه که شایسته است، بیان مى‏کند. و استدلال‏هاى جالب توجهى جهت امیدوار شدن به درگاه خدا که با مناجات با او مناسب است، در بردارد. و به روشنى، ملاقات، نزدیکى و دیدن خدا را معنى مى‏کند و به این ترتیب شُبهه‏هاى سالک، شک هاى مُنکر و وحشت اهل شک را برطرف مى‏کند. و نیز اشاره‏اى به شناخت نفس و این که شناخت آن باعث شناخت پروردگار است دارد.  (المراقبات)

بشنو از نی (آثار محبت امیرمومنان علیه السلام) یک بار یک نفر آمد خدمت مرحوم آقای بهجت رحمة الله علیه و خیلی متجدد و تیپ اروپایی، یک دفعه همه خودشان را عقب کشیدند و رویشان را برگرداندند. آقا آمدند جلو، بغلشان کردند و بوسیدند و بعد فرمودند: محبت امیرالمؤمنین علیه السلام در دلش بود.
نفحات الانُس (الگوی فناء)

عارف کامل حضرت علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

عالى ‏ترین اسوه و الگوى فناى در ذات حقّ تعالى امام حسین علیه السلام بود که نه تنها در روز عاشورا از هر چه بود گذشت، بلکه نفس مقدّسش در راه خدا اینطور بود. سیّدالشّهداء علیه السّلام در روز عاشورا سیّدالشّهداء نشد؛ قبلًا هم همینطور بود، نفسش اینگونه بود. روز عاشورا روز تجلّى و ظهور بود، روز انکشاف بود که بر اهل عوالم و خلائق روشن کرد آنچه را که باید روشن نماید.

حکایات (إرادت تامّ میرزا محمدتقی شیرازی به حاج سید احمد کربلائی)

در روز جمعه بیست و یکم شهر جمادى الاولى، یکهزار و چهارصد و یک هجریّه قمریّه در شهر مقدّس مشهد، به بازدید جناب مستطاب حضرت صدیق ارجمند، و سرور گرامى: آیة الله حاج سیّد على لواسانى دامت برکاته، فرزند برومند آیة الله آقاى حاج میرزا أبو القاسم لواسانى، فرزند مرحوم آیة الله آقاى حاج سیّد محمّد لواسانى، فرزند مرحوم آیة الله آقاى سیّد ابراهیم لواسانى رحمة الله علیهم أجمعین به منزلشان شرفیاب شدم. در ضمن مذاکرات،

احکام در سیر الی الله

اگر امیرمومنان علیه السلام می خواستند رساله عملیّه ای بنویسند، تمام احکام این رساله دائر مدار دو حکم بیش نبود: خدا دوست دارد خدا دوست ندارد. این یادداشت به جایگاه احکام در مسیر تربیتی توحیدی و سیر الی الله اشاره دارد

مسجد جمکران از منظر توحید

در قداست مسجد جمکران عموما و خصوصا هیچ شکی نیست علاوه آنکه مورد توجه بزرگان و دلدادگان قطب عالم امکان امام زمان علیه السلام نیز بوده و هست؛ اما این مهم نباید سالک را از توجه تام به عالم توحید در قصد و عمل بازدارد پس باید نظر به حق داشت و حدود هر چیزی را در نظر گرفت تا از آسیب ها در امان ماند.

حکایات (اسلام و کفر در میدان عمل و اخلاق)

از حذیفه روایت است از هشام که: در جنگ‏ بدر ظرفى از آب برداشتم که به یکى از برادران دینى خود که در گوشه میدان به روى زمین افتاده، خون از بدنش ریخته و در آستانه رحلت بود برسانم.

پرسش و پاسخ (معنای کلامی از مرحوم حداد)

سلام و خسته نباشید خدمت شما انسان با محبت جناب شاهرخ همدانی معنای قسمت آخر این جمله را نفهمیدم که مرحوم آقای حداد رضوان الله تعالی علیه میفرمودند: تو که از دست مردم فرار میکنى، براى آنستکه اذیّت آنها به تو نرسد یا اذیّت تو به آنها نرسد؟! صورت دوّم خوب است نه صورت اوّل. (و صورتى بهتر نیز هست و آن اینکه خود و آنها را نبینى.) باتشکر پاسخ از استاد حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی

حکایات (امام زمان علیه السلام را نباید جدای از خدا دانست)

أولیاء کامل الهی که روح و حقیقت توحید حضرت پروردگار برجان آنان نشسته است، گفتار و کردار و تمام حرکات و سکنات آنان حکایت از توحید دارد. با آنکه لیلاً و نهاراً به یاد قطب عالم امکان حضرت بقیّة  الله الأعظم  أرواحنا له  الفداء بوده و از حقیقت و ولایت آن حضرت کسب  نور می کنند، أمّا وجود آن حضرت را أبداً جدا و منحاز از خدای متعال ندیده و همواره به جنبۀ ربط او به حضرت پروردگار نظر دارند.

ره توشۀ سالک (مقام توکّل و رضا و تسلیم)

توکّل چیست؟ مقام رضا کدام است و فرق رضایت و تسلیم با یکدیگر چیست؟ اینها سوالاتی است که حجت الاسلام حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی در یکی از سخنرانی هایشان بدان پرداخته اند و اینک متن آن از نظر می گذرد

معنای توسّل و راه تشرّف به محضر امام زمان علیه السلام

مقاله حاضر بخشی از مطالب گرانقدر عارف کامل حضرت علامه طهرانی رضوان الله تعالی علیه درباره توسلّ به امام زمان علیه السلام و حقیقت انتظار فرج و راه تشرف به محضر آن حضرت است که در بخشی از آن می خوانیم: امروزه‌ را تشرّف‌ به‌ حقیقت‌ ولایت‌ آن‌ حضرت‌ باز است‌؛ و مهم‌ هم‌ همین‌ است‌؛ ولی‌ نیاز به‌ مجاهدۀ با نفس‌ امّاره‌ و تزکیۀ اخلاق‌ و تطهیر باطن‌ دارد، و محتاج‌ به‌ سیر و سلوک‌ در راه‌ عرفان‌ و توحید حضرت‌ حقّ است‌ .

نفحات الاُنس (صید حقّ و حقیقت)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

تسلیم و اطاعت در مقابل أمیرالمؤمنین صید خداست؛ خدا را مى‏ خواهید صید کنید، (دیگر چه تعبیر کنیم؟ چقدر تعبیر را پائین‏ تر بیاوریم؟ چه قِسم تعبیر کنیم؟) اگر خدا را مى ‏خواهید صید کنید (خدا که صید نمى‏ شود) اگر مى ‏خواهید صیدش کنید أمیرالمؤمنین را بشناسید، تسلیم او شوید. 

حکایات (تعصّبات جاهلانه)

مرحوم میرزا جواد آقاى ملکى تبریزى در تالیف ارزشمند خود در لقاء الله حکایت نموده است : حکیمى در اصفهان زندگى مى کرد که بر طبق عادت ، هر روز خدمتکار خویش را براى تهیه طعام خویش و کسانى که احیانا در آن روز میهمان او بودند، به بازار مى فرستاد...

سخنرانی، انوار معرفت (۴) مدیریت تفکر در سیر الی الله، حجة الاسلام شاهرخ همدانی

جناب حجّت الاسلام حاج شیخ محمّد شاهرخ همدانی به تبیین علوم و معارف اسلام بر اساس مبانی و سیره استادشان حضرت علامه طهرانی رحمة الله علیه پرداختند. "أنوار معرفت"، سلسله سخنرانی های سلوکی ایشان است که در قالب "دورۀ عرفان و اخلاق کاربردی" طرح شده است؛ جلسۀ چهارم با عنوان «مدیریت تفکّر در سیر الی الله» تقدیم می گردد.

بشنو از نی (ملازمۀ توحید با ولایت اولیای الهی) مفسّر عظیم الشأن قرآن، عارف بالله، مرحوم علامه طباطبائی رضوان الله علیه: توحید، اعتراف به ذات موصوف به صفات حمیده مانند عالِم و قادِر است و از جملۀ آن صفات حمیده که جزو توحید است این است: "خداوندی که دارای اولیاء است" بر این اساس توحید بدون اعتراف به امامت و ولایت ولی علیه السلام درست نیست. (در محضر علامه طباطبایی، ص 69)
سخنرانی، انوار معرفت (۲) سلوک بر پایۀ فهم، حجة الاسلام شاهرخ همدانی تمنّای قرآن از عالمان دینی نشر علوم و معارف الهی است؛ جناب حجّة الاسلام حاج شیخ محمّد شاهرخ همدانی، بر اساس وظیفهٔ دینی و با پایبندی به مبانی سلوکی حضرت علامه طهرانی رضوان الله علیه به تبیین علوم و معارف اسلام پرداختند. "أنوار معرفت"، سخنرانی سلوکی ایشان است که در قالب "دورۀ عرفان و اخلاق کاربردی" در جمع معدودی از أخلّاء إیمانی و سلوکی برگزار می شود؛ جلسۀ دوّم با عنوان «سلوک و بندگی بر پایۀ فهم و ادراکات صحیح» تقدیم می گردد.
نفحات الاُنس (شرط ماندن در راه خدا)

عارف کامل مرحوم علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

درست اگر در سیره و منهاج امیر المومنین علیه السلام با دقّت بنگریم، بدست مى ‏آوریم: اصولًا اگر کسى داراى منهاج على نبود نمى‏ توانست جزو أصحاب او قرار گیرد و خواه و ناخواه طَرْد مى ‏شد و جَوِّ معنویت و أصالتِ آن حضرت و پیروان واقعیش چنین فردى را در خود نمى ‏پذیرفت. آن حضرت کراراً مى‏ فرمود: مقصود ما خداست.

پرسش و پاسخ (ریشه تقابل جریان تفکیک با مکتب عرفان)

خدمت استاد ارجمند حجت الاسلام جناب حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی سلام علیکم؛ حقیر اکثر کتاب‌های عارف کم نظیر و آیت الهی حضرت علامه طهرانی(رحمت الله علیها) را خوانده ام و ارادت ویژه و خاصی به این مرد بزرگ و ربانی دارم. این مقدمه را ذکر کردم که عرض کنم در حد وسع با آراء و اندیشه های عرفانی و دینی ایشان (و سایر بزرگان مکتب معروف به نجف) انس فراوانی دارم. سوالی که از آن استاد ارجمند دارم این است که اجمالا تفاوت اصلی نگاه مکتب تفکیک با عرفان در چیست؟...

دیدگاه علامه طهرانی دربارۀ مرحوم شیخ جعفر مجتهدی

مرحوم مبرور حاج جعفرآقاى مجتهدى رضوان‌اللـه‌علیه مردى بودند بزرگوار، شریف، أهل ولاء و بسیار ریاضت‌کشیده و با مرحوم حضرت آیت‌اللـه آقاسیّدعبدالکریم کشمیرى رحمة‌اللـه‌علیه مأنوس و مألوف بودند.

نفحات الاُنس (گذر از حجاب های نورانی)

عارف کامل حضرت علامه طهرانی رحمة الله علیه می فرمودند:

در این راه هر چه به شما دادند و کف دستتان نهادند، ببینید و بریزید. همیشه باید کف دست شما متمایل به زمین باشد که هر چه در او نهادند بریزد و نماند که شما را نگه می‌دارد

بشنو از نی (ضرورت عرفان عملی در کلام رهبر معظّم انقلاب)

آیت الله حاج سید علی خامنه ای حفظه الله:

عرفان، همان مرحوم قاضی است؛ مرحوم ملاحسینقلی همدانی است؛ مرحوم سید احمد کربلایی است؛ عرفان واقعی اینهاست. مرحوم آقای طباطبایی خودش فیلسوف بود، اهل فلسفه بود، بلاشک در عرفان هم وارد بود؛ منتها آنچه که در عرفان از ایشان معهود است، عرفان عملی است؛ یعنی سلوک، دستور، تربیت شاگرد؛ شاگرد به معنای سالک. عرفان نظری باید به سلوک بینجامد. خب، موضوع عرفان، ذات مقدس پروردگار است. موضوع عرفان، خداست. از این جهت، برتر از همۀ علوم است. خب، این خدا باید در زندگی کسی که اهل عرفان است، تجلی پیدا کند. (پایگاه مجمع عالی حکمت اسلامی)

بشنو از نی (عدم توجه به کشف و کرامات در سیر الی الله)

روزی یکی از شاگردان موحد کبیر و عارف کامل مرحوم حضرت آقای سید هاشم حداد رضوان الله تعالی علیه به ایشان می گوید: کرامتی برای من حاصل شده است. مرحوم آقای حداد از او می پرسد : آن کرامت چیست ؟ جواب می دهد : دیدم روی آب ایستاده ام و بی اراده حرکت می کنم. مرحوم حداد می فرمایند: اهمیتی به آن نده، چیز عجیبی نیست، چرا که چوب خشک هم روی آب می ایستد و حرکت می کند.

سپیدی شب عاشقان (رویارویی با مشکلات زندگی بر پایه بینش توحیدی)

معمولا همه ما با مشکلات و  سختی هایی در زندگی مواجه هستیم که هیچ کس را از آن گریزی نیست؛ اما در خیلی از اوقات در عین حالی که به خدا و اولیای خدا پناه می بریم، زبان به شکوه و گلایه می گشاییم . مقاله پیش روی تبیین راه کارهای رویارویی با مشکلات زندگی بر اساس نگرش توحیدی از حجت الاسلام حاج شیخ محمد شاهرخ همدانی است.